Het is eeuwen geleden sinds de noodlottige uitbarsting van de Vesuvius, maar met de mogelijkheid om nog steeds die figuren bevroren in hun laatste momenten te zien, voelt de tragedie spookachtig dichtbij. De laatste dagen van Pompeii: The Immersive Exhibition interactieve technologie en meeslepende verhalen om de oude geschiedenis weer tot leven te brengen. De ervaring, die voor een beperkte periode van 16 weken te zien is bij Immerse LDN, verkent alles van het leven van de burgers in de verdoemde stad tot de herontdekking van de begraven ruïnes. Omdat we dringend toe waren aan een opfrisser van de geschiedenis, besloten we een bezoekje te brengen. Dit is onze recensie van De laatste dagen van Pompeii: De meeslepende tentoonstelling…
Waar is de tentoonstelling?
Je vindt deze toegangspoort tot de legendarische wereld van Pompeii met uitzicht op het kabbelende water aan de ExCel Waterfront. Wij maakten de reis op een dag met verrassende zon en ik moet zeggen dat het hielp om de gigantische, met posters beplakte gevel wat dramatische flair te geven. Je kunt het beste de metro nemen naar het Custom House station en de natuurlijke stroom mensen naar boven en dan naar beneden volgen naar de waterkant – maar je kunt het echt niet missen, zoek gewoon naar de vele handige bordjes die je de weg wijzen.
Wat kom je te weten in deze meeslepende tentoonstelling over Pompeii?
Nog nooit heb ik zo vaak de uitdrukking ‘elke dag leer je iets nieuws‘ gehoord als tijdens deze tentoonstelling. Hoewel ik bekend was met de algemene gebeurtenissen rond Pompeii en een idee had van het oude Romeinse leven uit de geschiedenislessen (en toegegeven, de filmwereld), ontdekte ik al snel dat er veel was waar ik geen idee van had.
Er zijn ongeveer zeven zalen in deze meeslepende tentoonstelling, die elk een ander element van het verhaal van Pompeii behandelen. Het ene moment val je in het konijnenhol van de mythologie terwijl je de witmarmeren buste van Diana de Jageres bestudeert, het volgende moment voel je de werkelijkheid van je afglijden terwijl je een VR-headset opzet om een strijdwagen naar een Romeins amfitheater te zien denderen.
Pompeii en de Vesuvius zijn ontegenzeggelijk door het lot met elkaar verweven. Het is dus niet meer dan logisch dat er aandacht wordt besteed aan de rol die de vulkaan speelde in de laatste hoofdstukken van de stad, en daar ben ik blij om, want we zijn over het algemeen meer bekend met de vulkaan na de uitbarsting dan de tijd ervoor. Hoewel Moeder Natuur waarschijnlijk wordt herinnerd als de schurk van het verhaal, schijnt de tentoonstelling een licht op een positievere relatie tussen de mensen van Pompeii en de Vesuvius, een relatie waarin ze de vulkaan zagen als een bron van bescherming en levensonderhoud. Dat wil zeggen, voordat de dingen die vreselijke wending namen.
Er is ook aandacht voor de man die de opgravingen van Pompeii leidde en een pionier was in de techniek van het bergen van de lichamen. Ja, in tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, zijn de steenachtige figuren niet de versteende lichamen, maar eerder de holtes die in de as zijn achtergebleven. Dit vereeuwigde stukje geschiedenis is te danken aan archeoloog Giuseppe Fiorelli. Je zult de tentoonstelling moeten bezoeken om het volledige, nauwgezette proces te ontdekken. Het blijkt dat de geschiedenis je nog steeds kan verrassen – in ieder geval bij mij. En, eerlijk is eerlijk, als je een hondenliefhebber bent, is er een behoorlijk hartverscheurende afbeelding in deze kamer.
De technologie
Zoals altijd was de immersieve kamer een persoonlijk hoogtepunt. Ik heb al heel wat 360-graden projecties gezien, maar ik kan het spektakel van omhuld worden door gigantische beelden nooit ontkennen. Ik was even huiverig toen we binnenstapten en retro Windows screensavers over de muren zagen zweven, maar al snel ging het beter.
Ik heb het over scharrelende hagedissen onder je voeten die veranderen in een regenboog van kleurrijke vissen die in een mozaïekvijver zwemmen, oude ruïnes die door wijnranken zijn verwrongen die vervagen tot een grootse Romeinse villa versierd met fresco’s en een nieuwsgierige reus (waarvan ik me later realiseerde dat het de Spaanse ontdekkingsreiziger Roque Joaquin was, die de ooit vergeten stad ontdekte) die door een gordijn van klimop gluurt.
In ware filmstijl viel er een stilte over de ruimte toen de Vesuvius het scherm opeiste. Al snel bevind je je in een betoverende draaikolk van sintels en as, bliksemflitsen die over de muren schijnen en vulkanische bommen die neerkomen op de ooit zo bedrijvige straten. De spinnenwebben van de vroege ochtend waren zo goed als verdwenen.
Het voelde alsof we virtuele tijdreizigers waren die Pompeii op het slechtst mogelijke moment waren binnengestrompeld en alleen maar konden toekijken hoe het voor onze ogen afbrokkelde en verbrandde. Gelukkig waren er geen schrijnende scènes waarin de slachtoffers hun voortijdige einde vonden, maar kreeg je alleen de kans om je even in hun schoenen te verplaatsen voor een vluchtig, adrenalineprikkelend moment.
Een virtual reality- of Metaverse-ervaring is mij niet vreemd. De magie van het opzetten van een headset en ondergedompeld worden in een alternatieve wereld kan zijn glans een beetje verliezen, dus normaal gesproken duim ik dat iets me op de een of andere manier zal verrassen. De VR-ervaring in deze tentoonstelling wist me wel te boeien. Het gebeurt niet vaak dat je op een steenworp afstand een gladiatorengevecht ziet, of onder water wordt gedompeld terwijl opdoemende oorlogsschepen kanonnen boven je afvuren – of zelfs ternauwernood een springende tijger ontwijkt.
Ik moet bekennen dat de Metaverse-ervaring niet zo tot mijn verbeelding sprak en meer weg had van een Grand Designs-stijl verkenning van een opvallend huis, maar mensen met interesse in de Villa der Mysteriën zullen waarschijnlijk meer in hun element zijn. Maar als je je geïnspireerd voelt door de prachtige fresco’s, kun je altijd je creatieve kant loslaten op de graffitimuur – een canvas dat je uitnodigt om een briefje achter te laten of, zoals mijn collega deed, een vulkanisch meesterwerk te tekenen. Graffiti was heel gewoon in de oude stad en als kunstvorm die de eeuwen heeft overbrugd, is het een leuke manier om eer te bewijzen.
Tot slot
De laatste dagen van Pompeii: The Immersive Exhibition biedt een andere manier om de verhalen en schatten van de ooit vergeten stad te ontdekken. Het is een educatief avontuur, een multizintuiglijk museum en een virtual reality-ervaring in één, die de aandacht van alle leeftijden zal trekken – of het nu gaat om het verwennen van de regelmatige dagdromen van je vriendje over het Romeinse Rijk, het inspireren van de liefde voor geschiedenis bij je kind of het opfrissen van wat lang verloren kennis.
Uiteindelijk maakt deze tentoonstelling effectief gebruik van geavanceerde technologie om een ooit vergeten stad te doen herrijzen en een fascinerend venster te bieden op de wereld die bestond voordat de stad bezweek onder de genade van de natuur en in as werd gehuld.